Kompas Jutra – przegląd zmian w podstawie programowej od 1 września 2026 r.

Od 1 września 2026 r. rozpocznie się wdrażanie reformy Kompas Jutra. Nowe podstawy programowe zaczną obowiązywać w wychowaniu przedszkolnym oraz w klasach I i IV szkoły podstawowej, a w kolejnych latach reforma będzie obejmowała następne roczniki uczniów. Zmiany dotyczą jednak nie tylko zakresu treści nauczania. Reforma wpływa również na sposób formułowania wymagań, organizację części przedmiotów, rolę doświadczeń edukacyjnych, rozwijanie kompetencji oraz sposób pracy z uczniem.

Dla nauczyciela najważniejsze pytanie nie brzmi jednak: na czym ogólnie polega reforma? Znacznie ważniejsze jest: co konkretnie zmieni się w moim przedmiocie i od kiedy będę musiał te zmiany stosować? Nowe podstawy programowe, materiały szkoleniowe i komentarze dydaktyczne IBE liczą łącznie setki stron, a w przypadku niektórych przedmiotów samo szczegółowe omówienie zmian zajmuje kilkadziesiąt stron. Dlatego przygotowaliśmy wyszukiwarkę zmian wprowadzanych w ramach reformy Kompas Jutra, która po wybraniu przedmiotu pozwala szybko sprawdzić najważniejsze różnice, ich krótkie wyjaśnienie oraz dokładne źródło informacji.

Narzędzie nie zastępuje podstawy programowej ani oficjalnych publikacji. Jego zadaniem jest przede wszystkim skrócenie drogi od pytania „co się zmienia?” do konkretnego fragmentu materiału IBE lub aktu prawnego. Przy każdej pozycji wskazane zostało źródło, a w przypadku materiałów PDF również numer strony, dzięki czemu nauczyciel może od razu przejść do pełnego dokumentu i sprawdzić szerszy kontekst danej informacji.

Kompas Jutra od 1 września 2026 r. – reforma będzie wdrażana stopniowo

Nowa podstawa programowa dla przedszkoli i szkół podstawowych została określona w rozporządzeniu Ministra Edukacji z 11 marca 2026 r., ogłoszonym w Dzienniku Ustaw z 2026 r. pod poz. 378. Pierwszy etap wdrażania reformy rozpocznie się 1 września 2026 r. i obejmie wychowanie przedszkolne oraz uczniów klas I i IV szkoły podstawowej. W kolejnych latach nowe podstawy będą obejmowały następne roczniki, dlatego reforma nie zostanie wprowadzona jednocześnie we wszystkich klasach I–VIII.

Ma to duże znaczenie organizacyjne. Uczeń, który we wrześniu 2026 r. rozpocznie klasę IV, będzie kontynuował naukę według nowych podstaw również w kolejnych klasach, natomiast starsze roczniki przez pewien czas będą realizowały dotychczasowe podstawy programowe. W praktyce oznacza to, że w jednej szkole równolegle będą funkcjonowali uczniowie objęci nową i dotychczasową podstawą. Dla dyrektora i nauczycieli szczególnie ważne będzie więc nie tylko ustalenie co się zmienia, lecz również od której klasy i od którego roku szkolnego dana zmiana ma zastosowanie.

To rozróżnienie jest istotne także przy korzystaniu z przygotowanego zestawienia. Część przedmiotów została oznaczona jako wdrażana później nie dlatego, że dotyczące ich przepisy są nadal projektowane, ale dlatego, że pierwszy rocznik objęty reformą zetknie się z nimi dopiero po dojściu do odpowiedniej klasy.

Reforma Kompas Jutra to nie tylko zmiana listy treści

Zmiany wprowadzane w ramach reformy Kompas Jutra nie polegają wyłącznie na usunięciu części tematów i dopisaniu nowych. Jednym z najważniejszych kierunków jest zmiana sposobu formułowania oczekiwań wobec ucznia. W materiałach IBE wyraźnie widoczny jest większy nacisk na rozumienie, analizowanie, wykorzystywanie wiedzy, rozwiązywanie problemów, argumentowanie, tworzenie, współpracę oraz samodzielne działanie ucznia.

Nowe podstawy mają jednocześnie ograniczać nadmierne przeładowanie szczegółowymi treściami i tworzyć większą przestrzeń na głębsze rozumienie omawianych zagadnień. Nie oznacza to rezygnacji z wiedzy przedmiotowej. Zmienia się raczej sposób, w jaki wiedza ma być wykorzystywana – coraz częściej jako narzędzie potrzebne do rozwiązania problemu, przeprowadzenia badania, sformułowania argumentu czy wykonania określonego zadania.

Wspólna część podstawy programowej mocniej eksponuje również kompetencje fundamentalne i przekrojowe oraz rozwijanie sprawczości ucznia. Są to elementy, które mają pojawiać się w różnych przedmiotach, a nie funkcjonować jako odrębny, dodatkowy obszar realizowany jedynie przy okazji wybranych zajęć.

Kompetencje fundamentalne w nowych podstawach programowych

W ramach reformy wskazano cztery grupy kompetencji fundamentalnych: językowe, matematyczne, cyfrowe i ruchowe. Nie oznacza to jednak, że każda z nich ma być rozwijana wyłącznie na jednym przedmiocie. Kompetencje językowe nie są tylko zadaniem nauczyciela języka polskiego, podobnie jak kompetencje matematyczne nie powinny być rozwijane wyłącznie podczas matematyki.

Uczeń powinien uczyć się precyzyjnego formułowania myśli również podczas historii, przyrody, informatyki czy innych zajęć, np. kiedy wyjaśnia sposób rozwiązania problemu, formułuje wniosek albo uzasadnia swoje stanowisko. Kompetencje cyfrowe mogą z kolei być wykorzystywane i rozwijane w wielu obszarach kształcenia, a nie jedynie podczas lekcji informatyki.

Nowe podstawy zwracają również uwagę na kompetencje poznawcze, społeczne i osobiste. Większe znaczenie mają więc m.in. współpraca, rozwiązywanie problemów, planowanie własnego działania, krytyczne i kreatywne myślenie oraz refleksja nad procesem uczenia się.

Sprawczość ucznia – co oznacza w praktyce?

Jednym z pojęć mocno obecnych w materiałach dotyczących reformy jest sprawczość. Nie chodzi wyłącznie o to, aby uczeń był bardziej aktywny na lekcji. Sprawczość wiąże się m.in. z możliwością dokonywania wyborów, planowania własnego działania, podejmowania decyzji, współpracy, wytrwałości i brania odpowiedzialności za wykonywane zadania.

W praktyce nauczyciel powinien więc tworzyć sytuacje, w których uczeń nie jest wyłącznie odbiorcą gotowej instrukcji, ale może w pewnym zakresie zdecydować, jak rozwiąże problem, w jaki sposób przedstawi efekt pracy lub jaką strategię zastosuje. Nie oznacza to oczywiście dowolności ani rezygnacji z wymagań podstawy programowej. Chodzi o to, aby wiedza i umiejętności były częściej wykorzystywane w sytuacjach wymagających samodzielnego działania.

Doświadczenia edukacyjne – ważny element nowych podstaw

W nowych podstawach poszczególnych przedmiotów pojawia się pojęcie doświadczeń edukacyjnych. Nie należy utożsamiać ich wyłącznie z doświadczeniami chemicznymi czy fizycznymi. Chodzi szerzej o sytuacje, w których uczeń wykorzystuje wiedzę i umiejętności w praktycznym działaniu, podejmuje decyzje, współpracuje lub mierzy się z problemem wymagającym zastosowania tego, czego się nauczył.

Na języku polskim może to oznaczać przygotowanie debaty albo projektu związanego z lekturą, na matematyce pracę na rzeczywistych danych lub przygotowanie budżetu, na przyrodzie obserwację terenową lub badanie, a na języku obcym zadanie wymagające rzeczywistego użycia języka. Doświadczenia edukacyjne nie są więc jedynie ogólnym zaleceniem, aby prowadzić ciekawsze lekcje – zostały powiązane z podstawami programowymi poszczególnych przedmiotów.

Podobny kierunek widać w tygodniu projektowym. W roku szkolnym 2026/2027 jego organizacja może mieć jeszcze charakter fakultatywny, natomiast rozwiązanie to ma być wdrażane stopniowo wraz z reformą. Projekty mają tworzyć przestrzeń do łączenia wiedzy z różnych przedmiotów, współpracy oraz samodzielnego planowania i wykonywania zadań.

Co zmieni się w poszczególnych przedmiotach?

Dopiero po przejściu do konkretnych podstaw przedmiotowych widać, jak różnorodne są zmiany. W jednym przedmiocie najważniejsza będzie redukcja części treści, w innym zmiana sposobu pracy ucznia, a jeszcze w innym zupełnie nowa organizacja nauczania. Dlatego przy analizie reformy nie wystarczy ogólne stwierdzenie, że szkoła ma rozwijać kompetencje czy sprawczość – warto sprawdzić, jak te założenia zostały przełożone na wymagania konkretnego przedmiotu.

Matematyka – mniej mechanicznych procedur, więcej rozumowania

Nowa podstawa programowa matematyki mocniej eksponuje myślenie matematyczne, rozwiązywanie problemów, argumentowanie, wybieranie strategii oraz ocenianie sensowności otrzymanego wyniku. Nie jest to jednak wyłącznie ogólne hasło. Szczegółowy komentarz dydaktyczny IBE pokazuje konkretne zmiany w zakresie wymagań i wyjaśnia, gdzie nie ma potrzeby nadmiernego rozbudowywania materiału.

Przykładowo przy rozkładzie liczb na czynniki pierwsze wskazano, że do osiągnięcia zakładanych efektów nie jest potrzebne wykonywanie dużej liczby skomplikowanych przykładów na liczbach wielocyfrowych. W przypadku NWD i NWW nauczyciel może korzystać z tradycyjnych algorytmów albo algorytmu Euklidesa, ale nie jest to warunek konieczny do realizacji wymagania. Komentarz wskazuje również sytuacje, w których kalkulator może wspierać pracę ucznia, szczególnie wtedy, gdy sam rachunek nie jest głównym celem zadania.

Wyraźniej obecne są także treści ekonomiczno-finansowe. W młodszych klasach uczeń będzie pracował m.in. z ceną, kosztem, budżetem, oszczędzaniem, rabatem czy promocją, natomiast w starszych pojawiają się bardziej złożone zagadnienia związane z oprocentowaniem, kredytem, inflacją czy analizą budżetu domowego. W przygotowanej wyszukiwarce zmiany dotyczące matematyki zostały rozpisane szczegółowo i powiązane z konkretnymi stronami komentarza IBE, aby można je było łatwo zweryfikować.

Język polski – edukacja medialna i nowe podejście do czytania

Zmiany w języku polskim wykraczają daleko poza samą listę lektur. Nowa podstawa mocniej wyodrębnia m.in. edukację medialną, praktyki lekturowe, komunikację oraz autorefleksję i budowanie tożsamości. Uczeń ma nie tylko analizować tekst literacki, lecz również rozwijać umiejętność funkcjonowania w środowisku informacyjnym, w którym codziennie styka się z ogromną liczbą przekazów o różnej jakości i wiarygodności.

Dlatego większego znaczenia nabiera ocena źródeł, rozpoznawanie manipulacji i dezinformacji oraz świadome korzystanie z treści publikowanych w internecie. Materiały IBE odnoszą się również do informacji uzyskiwanych za pomocą narzędzi sztucznej inteligencji i potrzeby ich weryfikowania w innych źródłach.

Zmienia się także podejście do czytania. Większe znaczenie ma nie tylko poznanie treści utworu czy rozpoznanie określonych środków językowych, lecz również rozmowa o tekście, własna interpretacja, rozwijanie praktyk czytelniczych oraz świadome uczestnictwo w kulturze.

Przyroda wraca do klas IV–VI

Jedną z najbardziej widocznych zmian organizacyjnych jest nowa rola przyrody. W nowym modelu przedmiot będzie realizowany w klasach IV–VI i stanie się zintegrowanym etapem edukacji przyrodniczej przed rozpoczęciem nauczania odrębnych przedmiotów przyrodniczych w klasach VII–VIII.

Materiały IBE wskazują po 3 godziny przyrody tygodniowo w klasach IV, V i VI, czyli łącznie 9 godzin w całym trzyletnim cyklu. Zmienia się również charakter samych zajęć. Większą rolę mają odgrywać obserwacje, doświadczenia, pomiary, badania terenowe, analiza danych oraz formułowanie pytań i wniosków.

Uczeń ma więc nie tylko poznawać gotowe informacje o świecie przyrodniczym, ale również samodzielnie obserwować zjawiska, prowadzić proste badania i wyciągać wnioski. Organizacja zajęć ma przy tym umożliwiać dłuższą pracę praktyczną – co najmniej dwie godziny przyrody mają być zestawiane w bloku, co ułatwi wyjścia terenowe, prowadzenie obserwacji i realizację doświadczeń.

Dopiero w klasie VII nastąpi przejście do odrębnych przedmiotów przyrodniczych, takich jak biologia, chemia, fizyka i geografia. To jedna z najbardziej zauważalnych zmian w strukturze nauczania na II etapie edukacyjnym.

Zajęcia praktyczno-techniczne zamiast dotychczasowej techniki

W klasach IV–VI pojawiają się zajęcia praktyczno-techniczne, które zastąpią dotychczasową technikę. Przedmiot ma być realizowany w wymiarze 2 godzin tygodniowo, a zajęcia mają być zestawiane w dwugodzinne bloki, aby umożliwić rzeczywistą pracę praktyczną.

Sama zmiana nazwy dobrze pokazuje kierunek reformy. Uczeń ma nie tylko zdobywać wiadomości o technice, ale przede wszystkim projektować, planować, wykonywać, użytkować oraz oceniać konkretne rozwiązania techniczne. Większego znaczenia nabierają rzeczywista praca z materiałami i narzędziami, bezpieczeństwo, dobór rozwiązań oraz analiza efektu wykonanego zadania.

Uczeń powinien przejść przez cały proces techniczny – od zauważenia potrzeby lub problemu, przez przygotowanie koncepcji, dobór materiałów i narzędzi, wykonanie rozwiązania, aż po jego ocenę i ewentualne poprawienie. Z tym kierunkiem zmian związany jest również program „Pracownie Kompas Jutra”, którego celem jest wsparcie szkół w wyposażeniu lub doposażeniu przestrzeni przeznaczonych m.in. do zajęć przyrodniczych i praktyczno-technicznych.

Informatyka – sztuczna inteligencja, dane i cyberbezpieczeństwo

Nowa podstawa informatyki zachowuje takie fundamenty jak programowanie, algorytmika i myślenie komputacyjne, ale znacznie wyraźniej uwzględnia zagadnienia wynikające ze współczesnego rozwoju technologii. Jednym z nich jest sztuczna inteligencja. Uczeń ma poznawać możliwości i ograniczenia systemów AI, analizować uzyskiwane rezultaty oraz krytycznie oceniać ich wiarygodność.

Więcej miejsca poświęcono również przetwarzaniu danych, cyberbezpieczeństwu, ochronie prywatności, dezinformacji oraz etycznym konsekwencjom korzystania z technologii. Uczeń ma nie tylko korzystać z narzędzi, ale również rozumieć, jakie mogą mieć ograniczenia i jakie konsekwencje wiążą się z ich użyciem.

Informatyka ma więc w coraz mniejszym stopniu polegać na nauce obsługi konkretnego programu komputerowego, a w coraz większym na rozumieniu technologii, rozwiązywaniu problemów i świadomym funkcjonowaniu w środowisku cyfrowym.

Historia – mniej encyklopedyzmu, więcej pracy ze źródłami

W historii jednym z wyraźnie wskazywanych kierunków zmian jest ograniczenie nadmiernego przeładowania szczegółową faktografią. Większe znaczenie ma mieć analiza i interpretacja źródeł, rozumienie procesów historycznych, formułowanie wniosków, argumentowanie oraz dostrzeganie różnych perspektyw.

Mocniej obecne będą również historia społeczna i gospodarcza, historia życia codziennego, perspektywa lokalna i regionalna oraz historia najnowsza. Nauczyciel ma otrzymać większą przestrzeń do wykorzystywania metod aktywizujących i pracy ze źródłami zamiast prowadzenia zajęć opartych przede wszystkim na przekazywaniu kolejnych informacji.

Nie oznacza to oczywiście, że uczeń przestanie poznawać wydarzenia, postacie czy daty. Zmienia się raczej proporcja pomiędzy zapamiętywaniem informacji a wykorzystywaniem ich do rozumienia przeszłości. Wiedza faktograficzna nadal pozostaje potrzebna, ale ma częściej służyć analizie i interpretacji.

Muzyka, plastyka i inne przedmioty – więcej rzeczywistego działania

Podobny kierunek jest widoczny w przedmiotach artystycznych. W muzyce większe znaczenie ma rzeczywiste tworzenie, wykonywanie i świadome słuchanie muzyki oraz uczestnictwo w kulturze. Uczeń występuje nie tylko jako odbiorca wiadomości o muzyce, ale również jako twórca, wykonawca, słuchacz i uczestnik kultury.

W plastyce materiały IBE mocno akcentują sam proces twórczy. Znaczenie mają próby, szkice, eksperymentowanie, dokonywanie wyborów i refleksja nad własnym działaniem, a nie wyłącznie estetyczny rezultat końcowy. Więcej miejsca ma również kontakt ze sztuką poza klasą, świadome funkcjonowanie w kulturze wizualnej oraz krytyczne i odpowiedzialne korzystanie z treści cyfrowych.

Także w innych przedmiotach można zauważyć podobny kierunek: uczeń ma częściej działać, analizować, tworzyć, podejmować decyzje i wykorzystywać wiedzę, zamiast ograniczać się do odtwarzania gotowych informacji.

Nie wszystkie zmiany zaczną obowiązywać już we wrześniu 2026 r.

Nie wszystkie nowe podstawy przedmiotowe będą stosowane już od początku roku szkolnego 2026/2027. W przypadku biologii, chemii i fizyki nowe wymagania zostały już określone, ale pierwszy rocznik objęty reformą zacznie je realizować dopiero po dojściu do klasy VII.

Dlatego w przygotowanym przez nas narzędziu takie przypadki zostały oznaczone osobno. Żółta ikona nie oznacza, że dana zmiana jest dopiero projektem. Informuje, że przepisy zostały już przyjęte, ale ich praktyczne zastosowanie dla pierwszego rocznika objętego reformą nastąpi później.

Ma to znaczenie także dla nauczycieli planujących przygotowania do zmian. Nauczyciel klasy IV będzie pracował z nową podstawą już od września 2026 r., natomiast nauczyciel chemii czy fizyki ma więcej czasu na analizę nowych wymagań, ponieważ pierwszy rocznik reformy dotrze do tych przedmiotów dopiero w kolejnych latach.

Edukacja obywatelska zamiast wiedzy o społeczeństwie

Zmiana dotyczy również edukacji obywatelskiej. W nowym układzie szkoły podstawowej przedmiot ten zastąpi wiedzę o społeczeństwie i będzie realizowany w klasach VI–VII po jednej godzinie tygodniowo. Oznacza to odejście od dotychczasowego modelu, w którym WOS był skoncentrowany przede wszystkim w klasie VIII.

Większy nacisk położono na rozumienie procesów społecznych i politycznych, krytyczną analizę informacji, argumentowanie oraz praktyczne doświadczenia obywatelskie. Uczeń ma nie tylko poznawać instytucje czy definicje, ale również lepiej rozumieć funkcjonowanie wspólnot, mechanizmy demokratyczne, sposoby uczestnictwa w życiu publicznym oraz znaczenie własnego działania.

Pierwszy rocznik objęty reformą rozpocznie jednak edukację obywatelską dopiero po dojściu do klasy VI, dlatego jest to kolejny przykład zmiany już określonej w przepisach, której faktyczne wdrożenie nastąpi później.

Kształcenie obronne zamiast edukacji dla bezpieczeństwa

Szczególnej uwagi wymaga zmiana dotycząca edukacji dla bezpieczeństwa. Pierwotne rozporządzenie z marca 2026 r. przewidywało podstawę programową tego przedmiotu, jednak już po jego wydaniu nastąpiła kolejna zmiana przepisów. Rozporządzeniem Ministra Edukacji z 8 lipca 2026 r. część dotyczącą edukacji dla bezpieczeństwa zastąpiono kształceniem obronnym.

Nowe wymagania obejmują m.in. zagadnienia związane z bezpieczeństwem państwa i ludzi, przewidywaniem zagrożeń, reagowaniem w sytuacjach niebezpiecznych, udzielaniem pierwszej pomocy oraz rozwijaniem postaw proobronnych. W klasie VIII nowe rozwiązania mają być stosowane od roku szkolnego 2027/2028.

To dobry przykład pokazujący, dlaczego przy analizowaniu reformy nie wystarczy korzystać wyłącznie z pierwszych prezentacji czy materiałów informacyjnych. Konieczne jest sprawdzanie także późniejszych zmian prawnych. Z tego powodu w przygotowanym zestawieniu informacje dotyczące kształcenia obronnego zostały oparte na aktualnym akcie prawnym, a nie wyłącznie na wcześniejszych materiałach dotyczących EDB.

Podstawa programowa a komentarze IBE – ważne rozróżnienie

Przy analizowaniu reformy Kompas Jutra trzeba odróżnić obowiązujące wymagania podstawy programowej od komentarzy dydaktycznych i rekomendacji IBE. Komentarze IBE mogą bardzo szczegółowo wyjaśniać, jak rozumieć określone wymaganie, jaki zakres materiału jest wystarczający albo w jaki sposób można zorganizować pracę uczniów.

Nie oznacza to jednak, że każdy przykład, metoda lub rekomendacja opisana w komentarzu staje się automatycznie obowiązkiem prawnym nauczyciela. Przykładowe zadanie czy rekomendowana metoda mogą być bardzo pomocne w realizacji podstawy, ale nie należy przedstawiać ich tak, jakby wynikały wprost z rozporządzenia.

W przygotowanym przez nas zestawieniu informacje tego rodzaju zostały więc oznaczone jako wskazówki IBE. Pozwala to odróżnić treści wynikające z obowiązujących przepisów od materiałów wspierających nauczyciela w ich interpretacji i wdrażaniu.

Dlaczego przygotowaliśmy wyszukiwarkę zmian dla nauczycieli?

Pełna analiza podstawy programowej własnego przedmiotu jest potrzebna i żadne krótkie zestawienie jej nie zastąpi. Problem pojawia się jednak wcześniej – kiedy nauczyciel chce szybko ustalić: co właściwie zmieniło się w moim przedmiocie?

Komentarze dydaktyczne mogą liczyć kilkadziesiąt stron. Nie każda informacja w takim dokumencie jest nowym wymaganiem. Część wyjaśnia podstawę, część zawiera przykłady, a część przedstawia rekomendacje metodyczne. Dlatego przygotowane narzędzie pełni funkcję punktu startowego, który pomaga zorientować się w najważniejszych zmianach i przejść do odpowiednich fragmentów dokumentów źródłowych.

Po wybraniu przedmiotu użytkownik otrzymuje konkretne zagadnienia wraz z krótkim wyjaśnieniem oraz dokładnym źródłem informacji. W przypadku materiałów IBE wskazywany jest również numer strony, na której znajduje się dana informacja. Dzięki temu nauczyciel nie musi opierać się wyłącznie na naszym opracowaniu – może od razu przejść do źródła i sprawdzić pełny kontekst.

Jak korzystać z wyszukiwarki zmian?

Obsługa narzędzia jest prosta. Wystarczy wybrać interesujący przedmiot, a na ekranie pojawi się tabela zawierająca obszar zmiany, konkretne wymaganie lub zmianę, krótkie wyjaśnienie wynikające ze źródła oraz odwołanie do właściwej publikacji IBE albo aktu prawnego.

Przy każdej pozycji znajduje się również oznaczenie statusu. Zielony znak ✓ oznacza zmianę potwierdzoną w obowiązujących przepisach. Żółta ikona informacji oznacza zmianę już przyjętą, której praktyczne wdrożenie przypada na późniejszą klasę lub rok szkolny. Oznaczenie IBE informuje natomiast, że dana pozycja jest komentarzem dydaktycznym albo rekomendacją Instytutu Badań Edukacyjnych i nie jest przedstawiana jako osobny obowiązek wynikający z prawa.

Narzędzie ma przede wszystkim skrócić drogę od pytania „co zmienia się w moim przedmiocie?” do konkretnego fragmentu oficjalnego źródła. Nie zastępuje pełnej analizy podstawy, ale pozwala znacznie szybciej ustalić, na które jej fragmenty nauczyciel powinien zwrócić szczególną uwagę.

Co warto zrobić przed rozpoczęciem pracy z nową podstawą?

Samo przeczytanie zestawienia zmian nie powinno kończyć przygotowań. Po ustaleniu najważniejszych różnic warto przejść do pełnej podstawy programowej własnego przedmiotu oraz materiałów IBE. Dopiero wtedy można ocenić, czy dotychczasowy program nauczania, rozkład materiału, stosowane zadania oraz sposoby pracy odpowiadają nowym wymaganiom.

W jednym przedmiocie najważniejsza będzie zmiana zakresu treści, w innym większa rola doświadczeń edukacyjnych lub pracy projektowej, a jeszcze w innym zmieni się także organizacja godzin. Przy przyrodzie i zajęciach praktyczno-technicznych trzeba dodatkowo uwzględnić nową organizację zajęć, natomiast nauczyciele przedmiotów rozpoczynających się dopiero w klasach VII–VIII mają więcej czasu na przygotowanie, ponieważ nowe podstawy tych przedmiotów będą stosowane później.

Nie ma więc jednej uniwersalnej listy zmian jednakowej dla wszystkich nauczycieli. Punktem wyjścia powinien być zawsze konkretny przedmiot oraz klasa objęta w danym roku reformą.

Źródła informacji o reformie Kompas Jutra

Zestawienie prezentowane w narzędziu zostało przygotowane przede wszystkim na podstawie oficjalnych materiałów publikowanych przez Instytut Badań Edukacyjnych – Państwowy Instytut Badawczy, w tym materiałów szkoleniowych do poszczególnych przedmiotów oraz dostępnych komentarzy dydaktycznych. Jeżeli informacja dotyczy terminu wejścia w życie określonego rozwiązania, organizacji nauczania albo zmian dokonanych już po opublikowaniu materiałów IBE, podstawą jest właściwy akt prawny.

Przy poszczególnych pozycjach w tabeli wskazano konkretne źródła, a w przypadku publikacji PDF również numery stron. Użytkownik może dzięki temu przejść bezpośrednio do dokumentu i sprawdzić pełny kontekst danej zmiany. Wyszukiwarka nie wymaga więc opierania się wyłącznie na naszym opracowaniu – stanowi przede wszystkim uporządkowany przewodnik po oficjalnych materiałach.

Podstawa prawna

Stan prawny: sierpień 2026 r.

Podstawowym aktem prawnym jest rozporządzenie Ministra Edukacji z dnia 11 marca 2026 r. w sprawie podstawy programowej wychowania przedszkolnego oraz podstawy programowej kształcenia ogólnego dla szkoły podstawowej, w tym dla uczniów z niepełnosprawnością intelektualną w stopniu umiarkowanym lub znacznym, ogłoszone w Dz.U. z 2026 r. poz. 378.

Uwzględniono również rozporządzenie Ministra Edukacji z dnia 8 lipca 2026 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie podstawy programowej, ogłoszone w Dz.U. z 2026 r. poz. 958, a także rozporządzenie Ministra Edukacji z dnia 22 lipca 2026 r. w sprawie ramowych planów nauczania dla publicznych szkół, ogłoszone w Dz.U. z 2026 r. poz. 1028.

Przygotowana na stronie wyszukiwarka zmian ma charakter pomocniczy i służy szybkiemu odnajdywaniu informacji dotyczących reformy Kompas Jutra. Przy planowaniu pracy nauczyciela i szkoły podstawowym punktem odniesienia pozostają obowiązujące przepisy oraz właściwa podstawa programowa. Materiały i komentarze IBE stanowią dodatkowe wsparcie w rozumieniu i wdrażaniu nowych wymagań.